Γυναίκες συγγραφείς στο fantasy και την επιστημονική φαντασία: 7 ονόματα που έπρεπε να είχα διαβάσει νωρίτερα.

Reading Time: 12 minutes

Εικόνα εξωφύλλου (fan art): στο κέντρο Diana Wynne Jones, Howl’s Moving Castle, από Igor. Γύρω γύρω, από αριστερά και δεξιόστροφα: Ursula K. Le Guin, A Wizard of Earthsea, από feb-art · Susanna Clarke, Jonathan Strange & Mr Norrell, από Nattesh · N. K. Jemisin, The Broken Earth, από Miss-Pannacotta · Robin Hobb, Realm of the Elderlings, από τον Diego Lopez · Octavia E. Butler, Xenogenesis, από άγνωστο καλλιτέχνη στο Reddit · Lois McMaster Bujold, Vorkosigan Saga, cover art από τον Esad T. Ribić.

Το σημερινό μας θέμα αφορά γυναίκες συγγραφείς στην επιστημονική φαντασία και στη λογοτεχνία του φανταστικού. Τα περισσότερα έργα στα οποία θα αναφερθούμε είναι πολύ σπουδαία, οπότε θα επανέλθουμε σε αυτά και με ξεχωριστά άρθρα. Προς το παρόν, θα κάνουμε μια γενικότερη αναφορά.

Μέχρι κάποια στιγμή της ζωής μου λοιπόν, είχα παρατηρήσει ότι είχα διαβάσει πολύ λίγα σπουδαία έργα από γυναίκες συγγραφείς σε αυτά τα δύο είδη. Δεν είναι ότι το απέφευγα συνειδητά. Απλώς, κοιτάζοντας όσα είχα διαβάσει, συνειδητοποίησα ότι δεν ήταν δυνατόν να έχω μια αντιπροσωπευτική εικόνα του είδους με τόσες παραλείψεις.

Οπότε, το έψαξα λίγο πιο συστηματικά. Και ανακάλυψα αρκετές γυναίκες συγγραφείς που δεν είχα διαβάσει και τα έργα τους ανήκουν στην κατηγορία «top 100, genre-defining».

Robin Hobb: ένα κακό αναγνωστικό timing

Assassin’s Apprentice Robin Hobb

Το πιο απλό παράδειγμα είναι η Robin Hobb. Είχα ένα βιβλίο της στα ελληνικά, το οποίο είχα διαβάσει σε εφηβική ηλικία, αλλά δεν μου είχε κάνει ιδιαίτερη εντύπωση. Τώρα, αν έπαιξε ρόλο η μετάφραση, δεν μπορώ να το πω μετά από τόσα χρόνια. Σίγουρα, όμως, έπαιξε ρόλο ότι ήταν ένα πιο ώριμο έργο, διαφορετικό από αυτά που είχα συνηθίσει.

Αναφέρομαι φυσικά στο Assassin’s Apprentice του 1995, που στα ελληνικά έχει εκδοθεί από την Anubis ως Μαθητευόμενος Εκτελεστής. Είναι το πρώτο βιβλίο της τριλογίας Farseer, που συνεχίζεται με τα Royal Assassin (1996) και Assassin’s Quest (1997).

Ο Φιτζ είναι ο νόθος γιος του πρίγκιπα Chivalry (!), ο οποίος προοριζόταν για τον θρόνο. Μεγαλώνει στο περιθώριο της βασιλικής αυλής, αντιμετωπίζεται με καχυποψία και εκπαιδεύεται κρυφά ως εκτελεστής στην υπηρεσία του βασιλιά. Έχει, επίσης, μαγικές ικανότητες που κάνουν τη θέση του ακόμη πιο περίπλοκη.

Μέχρι εδώ έχουμε αρκετά κλασικά χαρακτηριστικά: έναν νεαρό ήρωα με δύσκολη παιδική ηλικία, ιδιαίτερες δυνάμεις και μια θέση στον κόσμο που πρέπει να κατακτήσει. Πολύ γρήγορα, όμως, φαίνεται ότι η αφήγηση και το συναισθηματικό βάθος είναι διαφορετικά από αυτό που ίσως περιμένεις. Επίσης, ο Φιτζ έχει κάποιες ομοιότητες με τον αγαπημένο σε όλους Jon Snow και συμπρωταγωνιστή τον λύκο Nighteyes, του οποίου η σύνδεση με τον ήρωα είναι highlight της σειράς.

Μια character-driven σειρά

Το βασικό χαρακτηριστικό, όμως, είναι ότι πρόκειται για character-driven βιβλία. Η ιστορία στηρίζεται στους χαρακτήρες, στις σχέσεις και στα τραύματά τους. Ένα δεύτερο χαρακτηριστικό, για το οποίο θα μιλήσουμε περισσότερο σε άλλη ανάρτηση, είναι ότι συμβαίνουν πολλά δυσάρεστα πράγματα στους ήρωες. Μιλάμε για έναν κόσμο με σύγκρουση και βία, αλλά το πόσο χρειάζεται να υποφέρει ένας χαρακτήρας για να θεωρηθεί «ρεαλιστικός» είναι μια συζήτηση από μόνη της.

Η ευρύτερη σειρά λέγεται The Realm of the Elderlings και περιλαμβάνει δεκαέξι κύρια μυθιστορήματα. Μετά την πρώτη τριλογία ακολουθούν τα Liveship Traders, που στρέφονται σε άλλους πρωταγωνιστές και σε εμπορικά πλοία με συνείδηση. Ύστερα έρχονται η τριλογία Tawny Man, τα τέσσερα Rain Wild Chronicles και η τριλογία Fitz and the Fool. Οι ιστορίες συνδέονται, με χρονικά άλματα και επιστροφές σε γνώριμα πρόσωπα. Για όποιον θέλει να προχωρήσει, η σειρά έκδοσης είναι και η ασφαλέστερη διαδρομή.

Τι μου άρεσε και τι όχι

Εγώ έχω διαβάσει στα αγγλικά την πρώτη τριλογία και μου άρεσε πάρα πολύ. Ήταν, όμως, συναισθηματικά αρκετά βαριά και ήθελα ένα διάλειμμα.

Υπάρχουν και στοιχεία που δεν μου άρεσαν; Θα πω μόνο ότι για μένα το δυνατό σημείο ήταν η αφήγηση και το χτίσιμο των ηρώων. Πιο αδύναμη βρήκα την πλοκή: δεν με έπεισε στον ίδιο βαθμό ως επική ιστορία ενός κόσμου σε πόλεμο.

Επισημαίνω ότι η Hobb είναι από τα πολύ γνωστά και αναγνωρισμένα ονόματα του fantasy διεθνώς. Στην Ελλάδα υπάρχει μετάφραση της αρχικής τριλογίας. Δεν τη θεωρώ άγνωστη στο ελληνικό κοινό, αλλά έχω την εντύπωση ότι δεν έχει εδώ την προβολή που της αξίζει.

Ursula K. Le Guin: the master

Ursula K. Le Guin βιβλία

Πάμε τώρα στην Ursula K. Le Guin, για την οποία δεν θα πούμε όλα όσα έχουμε να πούμε σήμερα.

Είχα διαβάσει τον Μάγο της Γαιοθάλασσας στα ελληνικά και μάλλον είχα το ίδιο πρόβλημα που είχα και με τη Robin Hobb. Ήταν πιο αργό και πιο ώριμο έργο από αυτά που είχα συνηθίσει. Δεν με είχε ενθουσιάσει. Το έχω πλέον στα αγγλικά, σκοπεύω να επιστρέψω σε αυτό και θα επανέλθουμε.

Το A Wizard of Earthsea κυκλοφόρησε το 1968. Ο νεαρός Γκεντ μαθαίνει να χρησιμοποιεί τη μαγεία σε έναν κόσμο όπου τα αληθινά ονόματα των πραγμάτων έχουν δύναμη και κάθε παρέμβαση έχει συνέπειες. Ο βασικός κύκλος της Γαιοθάλασσας περιλαμβάνει έξι βιβλία: πέντε μυθιστορήματα και τη συλλογή Tales from Earthsea.

Μικρότερος δεν είχα αναζητήσει ούτε τα έργα επιστημονικής φαντασίας της. Γενικότερα, όμως, δεν διάβαζα τότε τόσο συστηματικά την κλασική επιστημονική φαντασία. Δύο βασικά σημεία αναφοράς είναι το The Left Hand of Darkness (1969), γνωστό στα ελληνικά ως Το αριστερό χέρι του σκοταδιού, και το The Dispossessed (1974), ο Αναρχικός των δύο κόσμων. Ανήκουν στο ευρύτερο σύμπαν του Hainish Cycle, αλλά διαβάζονται αυτοτελώς.

Ο Αναρχικός των δύο κόσμων

Να κάνω τώρα και δύο πιο προσωπικά σχόλια.

Έχω ακούσει από ανθρώπους της ηλικίας μου, που διαβάζουν αρκετά, ότι δεν τους άρεσε ο Αναρχικός των δύο κόσμων. Και αναρωτιέμαι αν, σε κάποιες περιπτώσεις, παίζει ρόλο και η μετάφραση.

Δεν έχω διαβάσει ολόκληρη την ελληνική μετάφραση, την έχω ξεφυλλίσει, οπότε θα ήταν άδικο να εκφέρω συνολική άποψη. Από τα κομμάτια που είδα, όμως, μου φάνηκε λίγο σφιχτή. Λίγο τυπική, λίγο αυστηρή. Δεν ένιωσα στον ίδιο βαθμό τη ρέουσα πρόζα, τον ποιητικό λόγο και τη μαγεία, ας το πούμε έτσι, που βρίσκω στο αγγλικό κείμενο.

Ακόμη και η έκδοση, η γραμματοσειρά, το συνολικό αποτέλεσμα της έκδοσης που είχα στα χέρια μου, μου είχαν φανεί ικανοποιητικά, αλλά όχι αντάξια ενός έργου που θεωρώ αριστούργημα. Είναι μια προσωπική εντύπωση από συγκεκριμένη επαφή με το βιβλίο, όχι κρίση για όλες τις ελληνικές εκδόσεις της Le Guin.

Το άλλο είναι ο τίτλος. Ο Αναρχικός των δύο κόσμων έχει καθιερωθεί στο ελληνικό κοινό. Προφανώς είναι ένας αναγνωρίσιμος και επιτυχημένα μεταφρασμένος τίτλος. Εμένα, όμως, με είχε αποπροσανατολίσει λίγο, πριν διαβάσω το βιβλίο: είχα σχηματίσει την εντύπωση ότι θα ήταν κυρίως μια παραβολή για τη Σοβιετική Ένωση και την Αμερική.

Οκ, το ψυχροπολεμικό πλαίσιο υπάρχει, αλλά το βιβλίο είναι και άλλα χίλια πράγματα. Ο Σέβεκ, ένας φυσικός από την αναρχική κοινωνία του Ανάρες, ταξιδεύει στον Ουράς και αναμετριέται με τις αντιφάσεις και των δύο κόσμων. Ο Ανάρες δεν είναι απλώς μια μεταμφιεσμένη Σοβιετική Ένωση. Και το The Dispossessed, μαζί με τον υπότιτλο An Ambiguous Utopia, θίγει ζητήματα για την ιδιοκτησία, την κοινότητα, την ελευθερία και την ίδια την ουτοπία, που δεν είχα φανταστεί από τον ελληνικό τίτλο.

Εν πάση περιπτώσει, για τη Le Guin θα έχουμε την ευκαιρία να μιλήσουμε πολλές φορές.

Susanna Clarke: δύο τελείως διαφορετικοί κόσμοι

Susanna Clarke Jonathan Strange & Mr Norrell

Να συνεχίσουμε με τη Susanna Clarke. Εδώ έχουμε δύο βιβλία που απέχουν πολύ μεταξύ τους, και χρονικά και ως εμπειρία: το Jonathan Strange & Mr Norrell του 2004 και το Piranesi του 2020.

Jonathan Strange & Mr Norrell

Το πρώτο είναι μια εναλλακτική ιστορία της Αγγλίας στις αρχές του 19ου αιώνα, την εποχή των Ναπολεόντειων Πολέμων. Η μαγεία υπάρχει, αλλά έχει σχεδόν χαθεί ως πρακτική, και δύο πολύ διαφορετικοί μάγοι επιχειρούν να την επαναφέρουν. Είναι γραμμένο με την αίσθηση μιας ιστορικής καταγραφής, με υποσημειώσεις (ελάχιστες, όχι όπως στο Infinite Jest), παλιές ιστορίες και παραπομπές σε βιβλία που δεν υπάρχουν. Το θέμα είναι ότι η Clarke πιάνει τρομερά το κλίμα. Εγώ το διαβάζω αργά για να το απολαύσω.

Υπάρχει και η τηλεοπτική μεταφορά του BBC, μια μίνι σειρά του 2015. Την ξεκίνησα, μου άρεσε, αλλά τη σταμάτησα για να διαβάσω πρώτα το βιβλίο.

Και μια χρήσιμη πληροφορία για όποιον το αναζητήσει: έχει μεταφραστεί στα ελληνικά. Κυκλοφόρησε από τη Διόπτρα το 2005 ως Οι δύο μάγοι και ο βασιλιάς των Κορακιών, σε μετάφραση Καίτης Οικονόμου.

Πιρανέζι

Το Πιρανέζι, από την άλλη, είναι μια τελείως αλλόκοσμη εμπειρία. Ένας κόσμος με τεράστιες αίθουσες, αγάλματα και παλίρροιες που πλημμυρίζουν το εσωτερικό ενός ατέλειωτου Σπιτιού. Τα αγάλματα δημιουργούσαν την αίσθηση ότι αποτυπώνουν κάποιες πλατωνικές έννοιες. Και υπάρχει ένα μυστήριο γύρω από τον ήρωα, τη μνήμη του και το πώς βρέθηκε εκεί.

Δεν θέλω να πω περισσότερα για την πλοκή. Θα κάνουμε σίγουρα ένα άρθρο για την αμνησία ως λογοτεχνικό εργαλείο, αλλά και για τόπους που είναι τόσο χαρακτηριστικοί ώστε παίρνουν σχεδόν τον κύριο ρόλο στην αφήγηση.

Το Piranesi κέρδισε το Women’s Prize for Fiction το 2021 και έχει ήδη κυκλοφορήσει στα ελληνικά από τον Αίολο, το 2023, σε μετάφραση Αντώνη Καλοκύρη. Άρα, για όποιον το είχε στην αναμονή λόγω γλώσσας, αυτή η εκκρεμότητα έχει λυθεί.

Δύο στα δύο για τη συγγραφέα.

Diana Wynne Jones: για παιδιά από μηδέν έως εκατό ετών

Chrestomanci Diana Wynne Jones

Να μιλήσουμε τώρα για τη συγγραφέα του Κρεστομάνσι, τη Diana Wynne Jones, η οποία νομίζω ότι έχει γράψει την αγαπημένη μου σειρά παραμυθιών.

Ο κύκλος του Κρεστομάνσι

Ο κύκλος του Chrestomanci περιλαμβάνει έξι μυθιστορήματα και μία συλλογή τεσσάρων διηγημάτων, το Mixed Magics. Άρα, επτά βιβλία συνολικά. Ξεκίνησε με το Charmed Life το 1977 και ολοκληρώθηκε, ως προς τα μυθιστορήματα, με το The Pinhoe Egg το 2006.

Τα είχα διαβάσει όταν ήμουν μικρός, αλλά τα αναζήτησα ξανά και διάβασα ολόκληρη τη σειρά. Παραμένουν εξαιρετικά.

Ο Κρεστομάνσι είναι ο μάγος με τις εννιά ζωές που είναι επιφορτισμένος με την εποπτεία της χρήσης της μαγείας, όχι μόνο σε έναν κόσμο αλλά και ανάμεσα σε παράλληλους κόσμους. Για την ακρίβεια, το Κρεστομάνσι είναι τίτλος και αξίωμα, όχι απλώς το όνομα ενός ανθρώπου. Οι ιστορίες δεν ακολουθούν όλες τον ίδιο πρωταγωνιστή και αυτό δίνει στη σειρά αρκετή ελευθερία.

Είναι πολύ τρυφερά και όμορφα βιβλία, με νοήματα, χιούμορ και φαντασία.

Howl’s Moving Castle και ακόμα περισσότερα

Κινούμενο Κάστρο

Επίσης, η Jones έχει γράψει και άλλα πασίγνωστα βιβλία. Το Howl’s Moving Castle, για παράδειγμα, κυκλοφόρησε το 1986 και έγινε η βάση για την ταινία του Hayao Miyazaki το 2004. Η ταινία διαφοροποιείται αρκετά από την πλοκή του βιβλίου, οπότε εδώ θα κάνουμε μια ειδική αναφορά στη σύγκριση των δύο.

Το βιβλίο έχει και δύο συνέχειες στον ίδιο κόσμο: το Castle in the Air (1990) και το House of Many Ways (2008). Τρία βιβλία συνολικά, με διαφορετικούς κεντρικούς ήρωες και επιστροφές γνώριμων προσώπων. Εγώ έχω διαβάσει το πρώτο.

Και υπάρχει ακόμη η σειρά Dark Lord of Derkholm (1998) και Year of the Griffin (2000). Πιο σύγχρονα έργα, θα έλεγα, για λίγο μεγαλύτερα παιδιά, που παραμένουν όμως τρυφερά και παραμυθικά.

Στο πρώτο, ένας μαγικός κόσμος αναγκάζεται να εξυπηρετεί οργανωμένες τουριστικές εκδρομές από τον δικό μας. Οι κάτοικοι πρέπει να παίζουν τον ρόλο που περιμένουν οι επισκέπτες: σκοτεινοί άρχοντες, μάγοι, μάχες, όλο το πακέτο. Ουσιαστικά, είναι η εισβολή του Airbnb και του υπερτουρισμού σε έναν μαγικό κόσμο.

Το δεύτερο μεταφέρεται σε ένα πανεπιστήμιο μαγείας, με μια νεαρή γρύπα ανάμεσα στους φοιτητές, και έχει και αρκετά να πει για την εκπαίδευση.

Lois McMaster Bujold: Vorkosigan Saga

Vorkosigan Saga Lois McMaster Bujold

Για τη Lois McMaster Bujold θα πρέπει οπωσδήποτε να επανέλθουμε, γιατί είναι πολυγραφότατη. Έχει γράψει καταρχήν τη Vorkosigan Saga, τη σειρά με τον Μάιλς Βορκοσίγκαν, που ξεκίνησε το 1986 και περιλαμβάνει περισσότερα από δεκαπέντε μυθιστορήματα, μαζί με νουβέλες και μικρότερες ιστορίες.

Τώρα, μια σειρά με τόσο πολλά βιβλία εμένα αρχικά με προδιαθέτει ότι μπορεί να είναι κάτι εύκολο, επαναλαμβανόμενο, ίσως χαμηλότερης ποιότητας. Στην πραγματικότητα, όμως, η Bujold έχει κερδίσει επτά Hugo σε διαφορετικές κατηγορίες, από τα οποία τέσσερα για καλύτερο μυθιστόρημα. Και η σειρά είναι φοβερή!

Ο Μάιλς Βορκοσίγκαν

Ο Μάιλς είναι ένας αριστοκράτης από τον Μπαραγιάρ, έναν πλανήτη όπου η στρατιωτική παράδοση και οι κοινωνικές προκαταλήψεις συνυπάρχουν με τη διαστημική τεχνολογία. Έχει εύθραυστα οστά και σωματικούς περιορισμούς, αλλά και μια εξωφρενική ικανότητα να αυτοσχεδιάζει, να πείθει και να μπλέκει όλο και περισσότερο.

Του ταιριάζει πολύ η περιγραφή «ο Τύριον Λάνιστερ αν είχε γεννηθεί από γονείς που τον αγαπούσαν». Τρομερό χιούμορ, πολύ ωραία φαντασία και ένας ήρωας που σε παρασύρει.

“I’ve got forward momentum. There’s no virtue in it.”, όπως μας λέει ο ίδιος.

Αυτή η φόρα είναι και μεγάλο μέρος της γοητείας του. Εντάξει, δεν είναι η επιστημονική φαντασία που διαβάζω κυρίως για την εξερεύνηση κάποιας επιστημονικής έννοιας ή κάποιας κοινωνικής κριτικής. Είναι περισσότερο space opera, περιπέτεια, πολιτική και χαρακτήρες με πολύ χιούμορ.

Miles Vorkosigan by Clyde Caldwell

Από πού να ξεκινήσεις

Για όποιον θέλει να γνωρίσει τον ίδιο τον Μάιλς, το The Warrior’s Apprentice (1986) είναι μια φυσική αφετηρία. Υπάρχουν και οι ιστορίες των γονιών του, οπότε η χρονολογική σειρά του σύμπαντος δεν ταυτίζεται με τη σειρά έκδοσης.

Η νουβέλα The Mountains of Mourning έχει κυκλοφορήσει ως Τα όρη του θρήνου, από τις εκδόσεις Παρά Πέντε. Οπότε δεν είναι σωστό να πούμε ότι ο Μάιλς δεν έχει μεταφραστεί καθόλου στα ελληνικά. Παρ’ όλα αυτά, η εν λόγω νουβέλα δεν θα έλεγα ότι είναι το ιδανικό σημείο αφετηρίας για τη σειρά…

Το fantasy της Bujold

Η Bujold έχει γράψει και fantasy που δεν έχω διαβάσει ακόμα. Το The Curse of Chalion (2001) θέλω πολύ να το διαβάσω. Ανήκει στον κόσμο των Five Gods και ακολουθεί τον Καζαρίλ, έναν άνθρωπο καταπονημένο από τον πόλεμο και την αιχμαλωσία, που επιστρέφει στην υπηρεσία μιας ευγενούς οικογένειας και μπλέκεται σε αυλικές ίντριγκες και σε μια κατάρα που βαραίνει τον βασιλικό οίκο.

Το The Sharing Knife με τραβάει λιγότερο. Εδώ έχουμε τη Φον, μια νεαρή αγρότισσα, και τον Νταγκ, έναν πολεμιστή από τους Lakewalkers, που αντιμετωπίζουν επικίνδυνες οντότητες και την καχυποψία ανάμεσα στις κοινότητές τους. Η ερωτική τους σχέση είναι κεντρική στην ιστορία. Διαφορετική κατεύθυνση, λοιπόν, από τον Μάιλς, αλλά και αυτή μια εκκρεμότητα.

Octavia E. Butler

Πάμε στην Octavia E. Butler, μια κλασική συγγραφέα επιστημονικής φαντασίας, της οποίας τα έργα θέλω να γνωρίσω πιο συστηματικά.

Xenogenesis και Earthseed

Στην reading list είναι η τριλογία Xenogenesis, που θα τη βρείτε και συγκεντρωμένη ως Lilith’s Brood: Dawn (1987), Adulthood Rites (1988) και Imago (1989). Εδώ έχουμε εξωγήινους, τους Oankali, που σώζουν επιζώντες μιας κατεστραμμένης Γης, αλλά η σωτηρία έχει όρους. Οι ίδιοι εξελίσσονται ανταλλάσσοντας γενετικό υλικό με άλλα είδη, και η ανθρωπότητα καλείται να πληρώσει το τίμημα αυτής της συνύπαρξης. Οπότε προκύπτουν ερωτήματα για το τι είναι άνθρωπος, τι είναι συναίνεση και ποιος αποφασίζει για το μέλλον ενός είδους.

Η άλλη εκκρεμότητα είναι τα δύο βιβλία Parable of the Sower (1993) και Parable of the Talents (1998), γνωστά και ως σειρά Earthseed. Περιγράφουν μια Αμερική κοινωνικής και περιβαλλοντικής κατάρρευσης, με την προσπάθεια της Λόρεν Ολαμίνα να δημιουργήσει μια νέα κοινότητα και μια νέα πίστη.

Αυτά τα βιβλία επανήλθαν έντονα στη συζήτηση με την άνοδο του Τραμπ. Η χαρακτηριστική αναφορά στο «Make America Great Again» βρίσκεται ειδικά στο δεύτερο, στο Parable of the Talents, ως σύνθημα ενός αυταρχικού πολιτικού με θρησκευτικό λόγο. Δεν έχω διαβάσει ακόμη αυτές τις δύο σειρές, οπότε κρατάμε τη συζήτηση για αργότερα.

Kindred: Εξ αίματος

Kindred Octavia E. Butler

Έχω διαβάσει, όμως, το Kindred του 1979, που έχει κυκλοφορήσει στα ελληνικά ως Εξ αίματος, από τον Αίολο. Είναι μυθιστόρημα με ταξίδι στον χρόνο, αλλά διαφορετικό από αυτό που συνήθως περιμένουμε.

Η Ντέινα, μια νεαρή Αφροαμερικανή που ζει στην Καλιφόρνια το 1976, μεταφέρεται ανεξήγητα στο Μέριλαντ πριν από τον Αμερικανικό Εμφύλιο. Σώζει ένα λευκό αγόρι που κινδυνεύει και βρίσκεται αντιμέτωπη με τον κόσμο της δουλείας. Οι μετακινήσεις επαναλαμβάνονται και η σχέση της με το αγόρι, που μεγαλώνει μέσα σε αυτόν τον κόσμο, γίνεται όλο και πιο περίπλοκη.

Μιλάμε για ένα συναρπαστικό και οδυνηρό ταξίδι στο παρελθόν, μια εξερεύνηση του τραύματος και της επιβίωσης. Ένα πάρα πολύ σπουδαίο έργο. Η Butler, ως Αφροαμερικανίδα συγγραφέας, υπήρξε καθοριστική παρουσία σε έναν χώρο όπου τέτοιες φωνές είχαν πολύ λιγότερη ορατότητα. Σίγουρα θα αναφερθούμε εκτενέστερα στο μέλλον.

N. K. Jemisin: μια από τις πιο φρέσκες σειρές που έχω διαβάσει

Τώρα, για την N. K. Jemisin. Είχε γράψει ήδη άλλα βιβλία πριν από το The Broken Earth, αλλά εδώ θα μείνουμε σε αυτή την τριλογία, που τελείωσα πρόσφατα.

Το The Fifth Season κυκλοφόρησε το 2015, το The Obelisk Gate το 2016 και το The Stone Sky το 2017. Κέρδισαν το Hugo καλύτερου μυθιστορήματος το 2016, το 2017 και το 2018 αντίστοιχα. Τρία συνεχόμενα βραβεία για τα τρία βιβλία της ίδιας τριλογίας!!!

Εντάξει, τα βραβεία είναι ένα πράγμα, αλλά εδώ πραγματικά μιλάμε για μια εξαιρετική σειρά. Από τις πιο φρέσκες σειρές φαντασίας που έχω διαβάσει.

Ο κόσμος των Πέμπτων Εποχών

Ο κόσμος της πλήττεται από επαναλαμβανόμενες γεωλογικές καταστροφές, τις λεγόμενες Πέμπτες Εποχές. Υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να επηρεάζουν τη σεισμική δραστηριότητα, οι ορογενείς, τους οποίους η κοινωνία συγχρόνως χρειάζεται, φοβάται και καταπιέζει.

Για το setting, τις χαμένες γνώσεις και τη σύνδεση με κόσμους που έχουν επιβιώσει από διαδοχικές καταστροφές, θα μιλήσουμε σε άλλο άρθρο. Έχει ενδιαφέρουσες συγγένειες με το science fantasy και με την παράδοση του dying earth, χωρίς να χρειάζεται να τα χωρέσουμε όλα στην ίδια ταμπέλα. Και δεν θέλω να αποκαλύψω τώρα πράγματα που το βιβλίο ξεδιπλώνει σταδιακά.

Η Έσουν και οι χαρακτήρες

Essun by Joshua Mays

Εδώ, όμως, η ιδιαιτερότητα για μένα είναι οι χαρακτήρες. Κυρίως η Έσουν: μια γυναίκα μέσης ηλικίας, μητέρα, με προσωπικές τραγωδίες, που προσπαθεί να επιβιώσει σε έναν κόσμο πολύ σκληρό. Δεν ακολουθούμε πάλι τον έφηβο που μόλις ανακάλυψε ότι είναι ξεχωριστός. Η πρωταγωνίστρια είναι αυτή που τραβάει το βιβλίο, μαζί βέβαια με κάποιους άλλους πολύ ενδιαφέροντες χαρακτήρες.

Και εδώ έχω μια ευχάριστη διόρθωση για όποιον διαβάζει στα ελληνικά: το πρώτο βιβλίο έχει μεταφραστεί. Η Πέμπτη Εποχή κυκλοφόρησε από το Οξύ το 2019, σε μετάφραση Ηφαιστίωνα Χριστόπουλου.

Είναι μια τριλογία που και έχει βάθος και διαβάζεται απνευστί. Πολύ σύντομο σχόλιο, γιατί θα επανέλθουμε: το πρώτο βιβλίο το θεωρώ το πιο δυνατό. Οι χαρακτήρες, το μυστήριο γύρω από τον κόσμο και ο τρόπος αφήγησης το κάνουν να ξεχωρίζει. Η πλοκή είναι πολύ καλή, αλλά δεν είναι εκείνη από μόνη της που το κάνει για μένα τόσο ιδιαίτερο. Είναι όλα τα υπόλοιπα που δουλεύουν μαζί της.

Υστερόγραφο

Έχουμε βέβαια και τον Φρανκενστάιν της Mary Shelley. Κυκλοφόρησε ανώνυμα το 1818, με πλήρη τίτλο Frankenstein; or, The Modern Prometheus, και θεωρείται ένα από τα θεμελιώδη έργα της επιστημονικής φαντασίας. Το αν είναι «το πρώτο» εξαρτάται από το πώς ορίζουμε το είδος.

Αξίζει να το διαβάσετε μόνο και μόνο για να λέτε ότι «Φρανκενστάιν» είναι το επίθετο του επιστήμονα και να σας κοιτάνε περίεργα. /s

Επίσης, η C. J. Cherryh είναι στην reading list.

Υπάρχει και το Kushiel’s Dart της Jacqueline Carey, για το οποίο ο Robert Jordan είχε γράψει: «A very sophisticated fantasy, intricately plotted and a fascinating read.»

Προς το παρόν, όμως, αυτά είναι μερικά από τα βιβλία και τις συγγραφείς που ήθελα να βάλουμε στη συζήτηση. Για αρκετά θα επανέλθουμε αναλυτικά.

Over and out.

Stay tuned

Όταν έχουμε έμπνευση, θα το μαθαίνετε. Χωρίς spam, απεγγραφή με ένα κλικ.

Με την εγγραφή συμφωνείς με την Πολιτική Απορρήτου. Μπορείς να απεγγραφείς όποτε θέλεις